Đêm trăng và cây sồi (Lép – tôn – xtôi)

Tác giả Lép – tôn – xtôi

- Tác giả Lép Tôn – xtôi: 

+ Ông sinh ngày 28/8/1828 tại điền trang Laxnaia Poliana.

+ Mẹ của ông là nhà văn Maria Vonkonxki, bà mất khi Lép Tônxtôi chỉ mới được 23 tháng tuổi. 

+ Cha của ông cũng mất khi ông mới lên 9 tuổi thế nên Lép Tônxtôi mồ côi bố mẹ khi còn rất nhỏ và sống cùng người cô họ là Tachiana.

+ Ông sáng tác nhiều thể loại trong đó có tiểu thuyết, truyện ngắn và bút ký: 

- Bút ký: Những mẩu chuyện Sevastopol, Một người cần bao nhiêu ruộng đất ?, Tôn giáo của tôi,…

- Truyện ngắn: Một lịch sử của ngày hôm qua (1851), Lucerne (1857), Giám mục Sergy (1898),…

- Tiểu thuyết: Thời thơ ấu (1852), Thời niên thiếu (1855), Thời thanh niên (1856),…

Sơ đồ tư duy Tác giả Lép – tôn – xtôi

Lép – tôn – xtôi

• Tiểu sử
  • Sinh: 1828, tại Yakút-xơp, Nga
  • Mất: 1893, tại Mát-xcơ-va, Nga
  • Xuất thân: Gia đình quý tộc
  • Sự nghiệp:
    • Quân đội (tham gia chiến tranh Krym)
    • Văn học (viết từ 1850)
• Phong cách nghệ thuật
  • Chủ nghĩa hiện thực: Miêu tả chân thực cuộc sống, con người
  • Tâm lý nhân vật sâu sắc: Thấu hiểu nội tâm, cảm xúc
  • Ngôn ngữ giản dị, tinh tế: Gần gũi, giàu biểu cảm
  • Miêu tả thiên nhiên độc đáo: Gắn liền với tâm trạng nhân vật
• Tác phẩm tiêu biểu
  1. Đêm trăng và cây sồi (truyện ngắn)
     • Chủ đề: Vẻ đẹp của thiên nhiên, sự đồng cảm giữa con người và thiên nhiên
     • Nội dung: Sự thay đổi cảm xúc của nhân vật trước vẻ đẹp của đêm trăng và cây sồi
     • Nghệ thuật: Miêu tả thiên nhiên tinh tế, sử dụng biểu tượng
  2. Truyện kể của một người lính Nga (tiểu thuyết)
  3. Dòng sông Volga (truyện ngắn)
  4. Người nông dân và chủ đất (truyện ngắn)
• Giá trị tư tưởng và nghệ thuật
  • Phản ánh cuộc sống của người nông dân Nga, lên án chế độ phong kiến
  • Khuyến khích lòng yêu thiên nhiên, tình yêu cuộc sống
  • Góp phần phát triển văn học hiện thực Nga

Ảnh hưởng: Lép – tôn – xtôi là một trong những nhà văn hiện thực lớn của Nga, có ảnh hưởng sâu sắc đến các thế hệ sau.

Tác phẩm Đêm trăng và cây sồi (trích tiểu thuyết Chiến tranh và hòa bình)

 + Được xuất bản trong khoảng thời gian 1865 - 1869. Tác phẩm dựa vào cột mốc lịch sử quan trọng của nước vào thế kỷ 19. Đó chính là cuộc chiến tranh diễn ra khốc liệt vào năm 1805 - 1812, giai đoạn Hoàng đế Pháp Napoléon Bonaparte xua đại binh vào nước Nga thời Sa hoàng Aleksandr I.

+ Tác phẩm như một thiên anh hùng ca kể về sự ra đời của nước Nga, một quốc gia đa chủng tộc, với nhiều tập quán và ngôn ngữ khác nhau, có thể đoàn kết lại để chống kẻ xâm lăng. 

+ Tác giả đã tìm hiểu ý nghĩa của đời người với các mặt xấu như lòng ích kỷ, lòng tham vật chất và những yếu tố cản trở mặt tốt của con người phát triển, làm cho con người hạnh phúc.

+ Tóm tắt: Giữa năm 1805, khi các binh đoàn thiện chiến của Na-pô-lê-ông (Napoleon) đang hành quân tiến dần về phía đông thì các quý tộc Nga ở thủ đô Pê-téc-bua (Saint-Petersburg) chỉ biết tụ tập tiệc tùng, khiêu vũ, cờ bạc và tán gẫu. Công tước An-đrây Bôn-côn-xki (Andrey Bolkonsky) cảm thấy cuộc sống quý tộc ở thủ đô quá nhàm chán, giả dối và vô nghĩa. An-đrây quyết định nhập ngũ, tham gia đoàn quân viễn chinh, làm sĩ quan phụ tá bên cạnh tướng Cu-tu-dốp (Koutouzov), mơ sẽ lập được chiến công hiển hách, có được vinh quang chói lọi như Na-pô-lê-ông. Sau khi trải qua cuộc viễn chinh và bị thương trong trận Au-xtéc-lít (Austerlitz), tháng 12-1805, chàng tỉnh ngộ, trở về nhà đúng lúc vợ chàng tắt thở vì sinh nở. Những thất vọng và mất mát liên tiếp khiến chàng bị quan về cuộc sống. Mùa xuân năm 1809, An-đrây có chuyến đi đến nhà bá tước Rô-xtốp (Rostov), tình cờ gặp cô gái Na-ta-sa (Natasha), con gái của bá tước.

- Đoạn trích kể về những thay đổi trong tâm trạng của An-đrây trong và sau chuyến đi đến nhà bá tước Rô-xtốp.

Sơ đồ tư duy Tác phẩm Đêm trăng và cây sồi

Đêm trăng và cây sồi (Lép – tôn – xtôi)

• I. Tóm tắt tác phẩm
  • Kể về một đêm trăng đẹp, nhân vật “tôi” cùng người bạn đi dạo trong rừng.
  • Cảnh đêm trăng huyền ảo, cây sồi cổ thụ hiện lên đầy sức sống.
  • Những cảm xúc, suy nghĩ của nhân vật “tôi” trước vẻ đẹp của thiên nhiên.
• II. Phân tích nội dung
  • 1. Vẻ đẹp thiên nhiên
    • a. Cảnh đêm trăng:
      • Ánh trăng vàng óng, dịu dàng.
      • Không gian tĩnh lặng, huyền ảo.
      • Sương đêm bao phủ, tạo cảm giác mơ hồ.
    • b. Cây sồi:
      • Cây sồi cổ thụ, hùng vĩ, mạnh mẽ.
      • Hình ảnh cây sồi được nhân hóa, như một sinh vật sống.
      • Biểu tượng cho sức mạnh, sự trường tồn của thiên nhiên.
  • 2. Cảm xúc của nhân vật “tôi”
    • a. Sự hòa hợp với thiên nhiên:
      • Cảm giác thư thái, yên bình khi hòa mình vào thiên nhiên.
      • Sự đồng điệu giữa tâm hồn con người và vẻ đẹp của thiên nhiên.
    • b. Sự rung động trước vẻ đẹp của thiên nhiên:
      • Cảm xúc thẩm mỹ tinh tế, sâu sắc.
      • Sự trân trọng, yêu mến đối với thiên nhiên.
  • 3. Ý nghĩa biểu tượng:
    • Cây sồi biểu tượng cho sức mạnh, sự trường tồn, niềm tin vào cuộc sống.
    • Ánh trăng biểu tượng cho vẻ đẹp, sự dịu dàng, lãng mạn.
    • Đêm trăng và cây sồi gợi lên những suy nghĩ về sự sống, cái chết, về mối quan hệ giữa con người và thiên nhiên.
• III. Phân tích nghệ thuật
  • 1. Miêu tả thiên nhiên:
    • Sử dụng nhiều từ ngữ gợi hình, gợi cảm.
    • Sử dụng các biện pháp nhân hóa, so sánh.
    • Miêu tả chi tiết, tinh tế.
  • 2. Sử dụng ngôn ngữ:
    • Ngôn ngữ giàu tính biểu cảm, trữ tình.
    • Sử dụng các câu văn dài, nhịp điệu chậm rãi.
  • 3. Bố cục:
    • Bố cục hợp lý, chặt chẽ.
    • Tạo được sự hài hòa giữa cảnh và tình.
• IV. Kết luận

  “Đêm trăng và cây sồi” là một tác phẩm tiêu biểu của Lép – tôn – xtôi, thể hiện tình yêu thiên nhiên, niềm tin vào cuộc sống và khả năng cảm thụ thẩm mỹ tinh tế của nhà văn.