Soạn bài Mùa xuân chín SGK Ngữ văn 9 tập 2 Chân trời sáng tạo
Tổng quan nội dung
Lời Giải Chi Tiết: Soạn bài Mùa xuân chín SGK Ngữ văn 9 tập 2 Chân trời sáng tạo
Bạn đang theo dõi bài viết hướng dẫn chi tiết Soạn bài Mùa xuân chín SGK Ngữ văn 9 tập 2 Chân trời sáng tạo thuộc chương trình môn Ngữ văn Lớp 9 của bộ sách . Để hoàn thành tốt bài học này, học sinh cần nắm vững các lý thuyết trọng tâm đã được thầy cô giảng dạy trên lớp, từ đó vận dụng linh hoạt vào việc phân tích và giải quyết các câu hỏi, bài tập thực hành. Bài viết dưới đây được biên soạn bởi đội ngũ giáo viên giàu kinh nghiệm, trình bày tuần tự và rõ ràng lời giải cho từng mục trong SGK (bao gồm cả các câu hỏi thảo luận Khởi động/Khám phá lẫn bài tập tự luận cuối bài). Hãy đọc kỹ từng bước hướng dẫn (step-by-step) để hiểu rõ bản chất vấn đề thay vì chỉ sao chép kết quả cuối cùng nhé.
Nếu cần chọn một tính từ có thể khái quát đúng nhất đặc tính của mùa xuân, em sẽ chọn từ nào? Hãy chia sẻ với các bạn lí do lựa chọn của mình.
Nội dung chính
- Bài thơ thể hiện khung cảnh mùa xuân tươi mới, đẹp đẽ, tràn đầy sức sống nơi nông thôn dân dã của làng quê Việt Nam. - Bên cạnh đó là tâm trạng háo hức, bồn chồn của người con gái sắp lấy chồng và tâm trạng bâng khuâng, nhung nhớ của nhân vật trữ tình khi nhắc thấy cảnh cũ người xưa. - Thể hiện niềm yêu đời, yêu người, yêu cuộc sống của thi nhân, gửi gắm niềm yêu thương và hy vọng vào một cuộc sống tốt đẹp, mùa xuân mang vị “chín” của lòng người. |
Chuẩn bị đọc
Trả lời Câu hỏi Chuẩn bị đọc trang 124 SGK Ngữ văn 9 Chân trời sáng tạo
Nếu cần chọn một tính từ có thể khái quát đúng nhất đặc tính của mùa xuân, em sẽ chọn từ nào? Hãy chia sẻ với các bạn lí do lựa chọn của mình.
Phương pháp giải:
Từ những hiểu biết của bản thân để chia sẻ.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Em sẽ chọn từ “thuận lợi”. Vì mùa xuân là lúc thời tiết ấm áp, ôn hòa, rất thuận lợi cho sự phát triển của tất cả vạn vật.
Em chọn từ “sinh sôi”, vì:
Vạn vật bừng tỉnh, đâm chồi nảy lộc.
Cây cối xanh tươi, hoa đua nhau khoe sắc.
Chim hót líu lo, con người hăng say lao động.
Khí trời ấm áp, ôn hòa, thuận lợi cho sự phát triển.
=> Từ "sinh sôi" thể hiện sự chuyển biến mạnh mẽ, tích cực của vạn vật trong mùa xuân.
Trải nghiệm cùng VB 1
Trả lời Câu hỏi 1 Trải nghiệm cùng văn bản trang 124 SGK Ngữ văn 9 Chân trời sáng tạo
Em hình dung như thế nào về bức tranh thiên nhiên mùa xuân và con người trong ba khổ thơ đầu?
Phương pháp giải:
Đọc kĩ bài thơ để đưa ra hình dung về bức tranh thiên nhiên mùa xuân.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
* Bức tranh xuân hiện lên với diện mạo tươi tắn:
– Dấu hiệu báo xuân sang:
+ Làn nắng ửng.
+ Khói mơ.
+ Mái nhà tranh bên giàn thiên lý.
-> Thanh tĩnh, bình dị, duyên dáng mà đằm thắm yêu thương.
– Cảnh vật thôn quê đẫm hơi xuân:
+ Làn mưa xuân tưới thêm sức sống.
+ Cỏ cây xanh tươi” gợn tới trời”.
+ Niềm vui của con người khi xuân đến.
– Niềm hạnh phúc của lứa đôi.
– Tiếng thơ ngây sao khiến lòng người bâng khuâng, xao xuyến.
=> Xuân mang vị “chín” của lòng người, của đời người.
⇒ Thiên nhiên mùa xuân được miêu tả như một người thiếu nữ ngập tràn tình xuân rạo rực.
* Bức tranh xuân hiện lên với diện mạo tươi tắn:
– Dấu hiệu báo xuân sang: Làn nắng ửng; Khói mơ; Mái nhà tranh bên giàn thiên lý.
– Cảnh vật thôn quê đẫm hơi xuân
– Niềm hạnh phúc của lứa đôi.
– Tiếng thơ ngây sao khiến lòng người bâng khuâng, xao xuyến.
Trải nghiệm cùng VB 2
Trả lời Câu hỏi 2 Trải nghiệm cùng văn bản trang 124 SGK Ngữ văn 9 Chân trời sáng tạo
Hình ảnh thiên nhiên mùa xuân và con người trong khổ thơ cuối là hình ảnh hiện tại hay quá khứ?
Phương pháp giải:
Đọc kĩ bài thơ để nhận xét về hình ảnh thiên nhiên mùa xuân và con người.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
"Khách xa" gợi nhớ về những người con xa quê, nhớ về mùa xuân quê hương. "Chị ấy, năm nay còn gánh thóc/ Dọc bờ sông trắng nắng chang chang?" là câu hỏi tu từ, thể hiện nỗi nhớ về hình ảnh người phụ nữ gánh thóc trên bờ sông quê hương trong mùa xuân chín.
Hình ảnh thiên nhiên mùa xuân và con người trong khổ thơ cuối là hình ảnh hiện tại hay quá khứ Khách xa" gợi nhớ về những người con xa quê, nhớ về mùa xuân quê hương. "Chị ấy, năm nay còn gánh thóc/ Dọc bờ sông trắng nắng chang chang?" là câu hỏi tu từ, thể hiện nỗi nhớ về hình ảnh người phụ nữ gánh thóc trên bờ sông quê hương trong mùa xuân chín.
Suy ngẫm và phản hồi 1
Trả lời Câu hỏi 1 Suy ngẫm và phản hồi trang 124 SGK Ngữ văn 9 Chân trời sáng tạo
Theo cảm nhận của em, bức tranh thiên nhiên mùa xuân của làng quê Việt Nam được gợi tả trong khổ thơ thứ nhất là quen thuộc hay mới lạ? Vì sao?
Phương pháp giải:
Đọc kĩ văn bản để nhận xét về bức tranh thiên nhiên mùa xuân của làng quê Việt Nam.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
- Bức tranh được vẽ nên từ những hình ảnh bình dị, gần gũi với đời sống thường nhật của người dân làng quê Việt Nam:
+ "Làn nắng ửng": Nắng sớm mùa xuân dịu dàng, ấm áp.
+ "Khói mơ tan": Sương giăng mỏng manh như khói, như mơ, tạo nên khung cảnh huyền ảo.
+ "Đôi mái nhà tranh lấm tấm vàng": Hình ảnh mái nhà tranh đơn sơ, mộc mạc được tô điểm bởi ánh nắng vàng ươm.
Bức tranh được vẽ nên từ những hình ảnh bình dị, gần gũi, quen thuộc với đời sống thường nhật của người dân làng quê Việt Nam
Suy ngẫm và phản hồi 2
Trả lời Câu hỏi 2 Suy ngẫm và phản hồi trang 124 SGK Ngữ văn 9 Chân trời sáng tạo
Hai dòng thơ — Ngày mai trong đám xuân xanh ấy/ Có kẻ theo chồng bỏ cuộc chơi... là lời của ai, thể hiện quan niệm, thái độ gì trước sự thay đổi của con người và mùa xuân?
Phương pháp giải:
Đọc kĩ hai câu thơ để nhận xét về quan niệm thái độ trước sự thay đổi của con người và mùa xuân.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Hai dòng thơ "Ngày mai trong đám xuân xanh ấy/ Có kẻ theo chồng bỏ cuộc chơi..." là lời của Hàn Mặc Tử, Thể hiện sự tiếc nuối, bâng khuâng trước sự thay đổi của con người và mùa xuân, thể hiện quan niệm về cuộc đời ngắn ngủi, mau tàn, bộc lộ niềm yêu mến, trân trọng vẻ đẹp của mùa xuân và tuổi trẻ.
- Hai dòng thơ là lời của Hàn Mặc Tử.
- Thể hiện quan niệm về cuộc đời ngắn ngủi, mau tàn, bộc lộ niềm yêu mến, trân trọng vẻ đẹp của mùa xuân và tuổi trẻ.
- Thể hiện sự tiếc nuối, bâng khuâng trước sự thay đổi của con người và mùa xuân.
Suy ngẫm và phản hồi 3
Trả lời Câu hỏi 3 Suy ngẫm và phản hồi trang 125 SGK Ngữ văn 9 Chân trời sáng tạo
Cách sử dụng từ ngữ, hình ảnh, vần, nhịp, biện pháp tu từ,... có tác dụng như thế nào trong việc gợi tả cảnh sắc thiên nhiên và hình ảnh con người trong ba khổ thơ đầu?
Phương pháp giải:
Đọc kĩ văn bản để nhận xét cách sử dụng từ ngữ, hình ảnh, vần nhịp.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
* Cách sử dụng từ ngữ, hình ảnh, vần, nhịp, biện pháp tu từ trong việc gợi tả cảnh sắc thiên nhiên và hình ảnh con người trong ba khổ thơ đầu bài Mùa xuân chín:
1. Từ ngữ, hình ảnh:
- Từ ngữ gợi cảm, giàu sức gợi hình:
"Làn nắng ửng", "khói mơ tan", "lấm tấm vàng", "sóng cỏ xanh tươi", "vắt vẻo", "hổn hển", "thầm thĩ".
- Hình ảnh thơ quen thuộc, gần gũi:
Nắng xuân, sương giăng, mái nhà tranh, cánh đồng lúa, cô thôn nữ.
- Hình ảnh thơ mới lạ, độc đáo:
"Khói mơ tan", "sóng cỏ xanh tươi gợn tới trời", "bao cô thôn nữ vắt vẻo giữa lưng đồi".
2. Vần, nhịp:
+ Vần: Vần bằng "ang", "ang", "ang" tạo sự du dương, êm ái.
+ Nhịp: Nhịp 3/4, 3/3, 4/3 tạo sự đa dạng, linh hoạt, phù hợp với nội dung miêu tả.
3. Biện pháp tu từ: Ẩn dụ, So sánh, Nhân hóa
- Tác dụng: Gợi tả cảnh sắc thiên nhiên mùa xuân tươi đẹp, sinh động:
+ Bức tranh thiên nhiên được miêu tả qua nhiều giác quan: thị giác, thính giác, xúc giác.
+ Cảnh vật được miêu tả qua nhiều phương thức: miêu tả trực tiếp và miêu tả gián tiếp. Thể hiện tâm trạng u hoài, bâng khuâng của tác giả trước sự thay đổi của con người và mùa xuân: Nỗi buồn, sự nuối tiếc trước tuổi trẻ và cuộc đời mình.
=> Cách sử dụng từ ngữ, hình ảnh, vần, nhịp, biện pháp tu từ trong ba khổ thơ đầu bài Mùa xuân chín đã góp phần tạo nên một bức tranh mùa xuân đẹp đẽ, đầy ám ảnh. Qua đó, tác giả thể hiện quan niệm về cuộc đời, bộc lộ tâm trạng u hoài, nuối tiếc và phong cách thơ độc đáo của mình.
Tác dụng: góp phần tạo nên một bức tranh mùa xuân đẹp đẽ, đầy ám ảnh. Qua đó, tác giả thể hiện quan niệm về cuộc đời, bộc lộ tâm trạng u hoài, nuối tiếc và phong cách thơ độc đáo của mình.
Suy ngẫm và phản hồi 4
Trả lời Câu hỏi 4 Suy ngẫm và phản hồi trang 125 SGK Ngữ văn 9 Chân trời sáng tạo
Phân tích tâm trạng, cảm xúc của nhân vật “khách xa” được thể hiện trong khổ thơ thứ tư.
Phương pháp giải:
Đọc kĩ bài thơ để phân tích tâm trạng, cảm xúc của nhân vật.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
- Khổ thơ mở đầu bằng hình ảnh "khách xa" gặp "mùa xuân chín". Đây là thời điểm mà thiên nhiên tràn đầy sức sống, rực rỡ và tươi đẹp nhất. Tuy nhiên, đứng trước cảnh sắc ấy, lòng "khách xa" lại "bâng khuâng sực nhớ làng".
- Từ "bâng khuâng" gợi tả tâm trạng mơ hồ, bâng khuâng, không rõ ràng. "Sực nhớ" là sự nhớ nhung ùa về bất chợt, mãnh liệt. Nỗi nhớ quê hương da diết len lỏi vào tâm trí "khách xa" khiến họ không thể kìm nén
Tâm trạng mơ hồ, bâng khuâng, không rõ ràng. "Sực nhớ" là sự nhớ nhung ùa về bất chợt, mãnh liệt. Nỗi nhớ quê hương da diết len lỏi vào tâm trí "khách xa" khiến họ không thể kìm nén
Suy ngẫm và phản hồi 5
Trả lời Câu hỏi 5 Suy ngẫm và phản hồi trang 125 SGK Ngữ văn 9 Chân trời sáng tạo
Nhận xét về cách tác giả đặt nhan đề cho bài thơ.
Phương pháp giải:
Đọc kĩ văn bản để nhận xét về cách tác giả đặt nhan đề.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Tác giả đặt tên cho bài thơ là “Mùa xuân chín” với ý nghĩa: cảnh sắc thiên nhiên mùa xuân trong bài thơ đang ở độ tươi đẹp nhất, viên mãn nhất. Nhưng trạng thái đó cũng đồng nghĩa với việc mùa xuân đang và sẽ trôi qua, cái đẹp không tồn tại vĩnh hằng, mãi mãi, để lại trong lòng nhà thơ sự nuối tiếc khôn nguôi.
Tác giả đặt tên cho bài thơ là “Mùa xuân chín” với ý nghĩa: cảnh sắc thiên nhiên mùa xuân trong bài thơ đang ở độ tươi đẹp nhất, viên mãn nhất.
Suy ngẫm và phản hồi 6
Trả lời Câu hỏi 6 Suy ngẫm và phản hồi trang 125 SGK Ngữ văn 9 Chân trời sáng tạo
Theo em, vị trí, thời điểm quan sát, miêu tả “mùa xuân chín” của tác giả trong khổ thơ cuối so với ba khổ thơ đầu có sự thay đổi hay không? Điều đó có tác dụng gì trong việc thể hiện hình ảnh con người và thiên nhiên mùa xuân?
Phương pháp giải:
Đọc kĩ văn bản để nhận xét về sự thay đổi khổ thơ cuối với ba khổ thơ đầu. Từ đó nhận xét tác dụng.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
* Sự thay đổi:
- Vị trí quan sát
- Thời điểm quan sát
- Cách miêu tả
* Tác dụng:
- Thể hiện sự chuyển biến trong tâm trạng của tác giả.
- Nhấn mạnh vẻ đẹp của mùa xuân.
- Tăng tính biểu cảm cho bài thơ.
- Thể hiện sự gắn bó của tác giả với quê hương.
Sự thay đổi | Tác dụng |
- Vị trí quan sát - Thời điểm quan sát - Cách miêu tả | - Thể hiện sự chuyển biến trong tâm trạng của tác giả. - Nhấn mạnh vẻ đẹp của mùa xuân. - Tăng tính biểu cảm cho bài thơ. - Thể hiện sự gắn bó của tác giả với quê hương. |
Suy ngẫm và phản hồi 7
Trả lời Câu hỏi 7 Suy ngẫm và phản hồi trang 125 SGK Ngữ văn 9 Chân trời sáng tạo
Nêu một trong những biểu hiện về sự phù hợp của các yếu tố hình thức trong việc biểu đạt nội dung của văn bản.
Phương pháp giải:
Đọc kĩ văn bản để nêu những biểu hiện về sự phù hợp của các yếu tố hình thức.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Ngôn từ được tác giả sử dụng trong bài thơ giản dị, mộc mạc và gần gũi khiến cho bài thơ như bức tranh phong cảnh mùa xuân tươi mới, đẹp đẽ và căng đều sức sống nơi nông thôn ở làng quê Việt Nam.
Ngôn từ được tác giả sử dụng trong bài thơ giản dị, mộc mạc và gần gũi
Suy ngẫm và phản hồi 8
Trả lời Câu hỏi 8 Suy ngẫm và phản hồi trang 125 SGK Ngữ văn 9 Chân trời sáng tạo
Nhận xét về cách tác giả cảm nhận bước đi của thời gian qua hình ảnh thiên nhiên và con người trong bài thơ.
Phương pháp giải:
Đọc kĩ văn bản để nhận xét về cách tác giả cảm nhận.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
- Tác giả cảm nhận mùa xuân đang chín: "Làn nắng ửng", "khói mơ tan", "bóng xuân sang", "sóng cỏ xanh tươi gợn tới trời" => Thiên nhiên tràn đầy sức sống, cảnh vật tươi đẹp, thơ mộng.
- Tác giả cảm nhận mùa xuân đang phai: gánh thóc, nắng chang chang => Khung cảnh đã vào hè.
- Tác giả cảm nhận thiên nhiên tràn đầy sức sống, cảnh vật tươi đẹp, thơ mộng.
- Tác giả cảm nhận mùa xuân đang phai: gánh thóc, nắng chang chang => Khung cảnh đã vào hè.
Bài đọc liên quan
Gợi Ý Phương Pháp Tiếp Cận Cho Bài Học Soạn bài Mùa xuân chín SGK Ngữ văn 9 tập 2 Chân trời sáng tạo
Với định hướng phát triển năng lực của bộ sách , các bài tập trong phần Soạn bài Mùa xuân chín SGK Ngữ văn 9 tập 2 Chân trời sáng tạo thường không đơn thuần chỉ là việc áp dụng một công thức cứng nhắc. Môn Ngữ văn Lớp 9 yêu cầu sự tư duy liên kết rất cao. Đối với các câu hỏi lý thuyết, học sinh cần rèn luyện kỹ năng đọc hiểu văn bản, trích xuất từ khóa (keyword) quan trọng để trả lời đúng trọng tâm, tránh lan man. Đối với dạng bài tập tính toán hay suy luận logic, điều quan trọng nhất là phải tóm tắt được đề bài (đề bài cho dữ kiện gì, yêu cầu tìm đại lượng nào), sau đó phác thảo sơ đồ tư duy giải quyết vấn đề trước khi bắt tay vào giải chi tiết. Lời giải được cung cấp trong bài viết này đã tuân thủ chặt chẽ nguyên tắc đó: luôn giải thích lý do tại sao lại sử dụng công thức/phương pháp này để các bạn dễ dàng theo kịp mạch tư duy.
Lưu Ý Quan Trọng Về Cách Trình Bày Bài Tập Môn Ngữ văn
Một bài giải hoàn hảo không chỉ cần đáp số chính xác mà còn phụ thuộc rất lớn vào cách trình bày. Đối với học sinh Lớp 9, việc rèn luyện kỹ năng trình bày khoa học, sạch đẹp là vô cùng cần thiết để ghi trọn vẹn điểm số trong các kỳ thi tự luận. Khi tham khảo lời giải Soạn bài Mùa xuân chín SGK Ngữ văn 9 tập 2 Chân trời sáng tạo trên website, các bạn hãy chú ý đến cấu trúc của một bài làm chuẩn mực. Nếu là một bài Toán/Lý/Hóa, hãy luôn nhớ ghi công thức tổng quát trước khi thay số, nhớ ghi đơn vị ở đáp số cuối cùng và có câu kết luận (Vậy...). Nếu là bài Văn/Sử/Địa, hãy trình bày thành các đoạn văn rõ ràng, có luận điểm, luận cứ rành mạch. Đừng bao giờ viết tắt những thuật ngữ chuyên ngành không được phép. Việc tuân thủ sự chỉn chu ngay từ khi làm bài tập về nhà sẽ giúp bạn tạo được thiện cảm rất lớn đối với giáo viên chấm bài.
Lời Khuyên Về Khả Năng Tự Nghiên Cứu Và Tham Khảo Khách Quan
Chúng tôi tạo ra chuyên trang lời giải sách môn Ngữ văn với mong muốn mang đến một "gia sư ảo" (virtual tutor) miễn phí, giúp các bạn học sinh tháo gỡ những khúc mắc ngoài giờ lên lớp. Tuy nhiên, kiến thức luôn mang tính đa chiều, đặc biệt đối với các câu hỏi mở, câu hỏi vận dụng sáng tạo (VDC) trong SGK. Đáp án mà chúng tôi đưa ra trong bài Soạn bài Mùa xuân chín SGK Ngữ văn 9 tập 2 Chân trời sáng tạo được xem là phương án tham khảo chuẩn mực và logic nhất, nhưng không phải là duy nhất. Chúng tôi luôn khuyến khích các bạn phát huy tư duy phản biện (Critical Thinking). Nếu bạn tìm ra một cách giải khác ngắn gọn hơn, thông minh hơn, hoặc có một góc nhìn lập luận sắc bén hơn so với bài giải mẫu, hãy mạnh dạn chia sẻ nó trong phần Bình luận (Comment) ở phía dưới trang. Điều đó chứng tỏ bạn đã thực sự thấu hiểu và làm chủ được môn học này.
Góc Thảo Luận Và Hỗ Trợ Chuyên Môn Trực Tuyến
Quá trình tự học môn Ngữ văn lớp 9 đôi khi sẽ khiến bạn cảm thấy đơn độc và bế tắc khi đối mặt với một vấn đề quá hóc búa. Đừng lo lắng! Chuyên mục hướng dẫn giải bài Soạn bài Mùa xuân chín SGK Ngữ văn 9 tập 2 Chân trời sáng tạo của chúng tôi được thiết kế đi kèm với hệ thống hỏi đáp tương tác trực tiếp. Nếu trong quá trình đối chiếu bài giải mà bạn phát hiện ra một dấu phép tính bị sai sót do lỗi đánh máy, hoặc có một bước biến đổi công thức nào đó quá tắt khiến bạn không hiểu được, xin vui lòng để lại ý kiến ngay lập tức. Đội ngũ giáo viên và các kiểm duyệt viên học thuật của website sẽ thường xuyên theo dõi các câu hỏi của học sinh để giải đáp, giải thích lại cặn kẽ (reply) trong thời gian sớm nhất, đảm bảo luồng kiến thức bạn tiếp nhận luôn được thông suốt và chính xác tuyệt đối.